އިންސާނާގެ އުނިކަމުގައި އޭނާގެ ރީތިކަން ވެއެވެ.

މީހަކު ހިތާހިތާ ބުނެފާނެއެވެ. ތިމަންނާ ދެން ދުވަހަކު ވެސް ﷲ ނުރުއްސަވާ ކަމެއް ނުކުރާނަމެވެ. އަދި ވަރުގަދަ ޢަޒުމަކާ އެކު އޭނާ ކުރިއަށް ދެއެވެ. ދެން، އޭނާގެ ނަފުސު ބަލިކަށިވެ، ފާފައަކަށް އަރައިގަނެވޭ ދުވަސް އާދެއެވެ. މިއީ ބައެއް ފަހަރު އޭނާ މާޔޫސްވެ، އުންމީދު ކަނޑައިލާ ހިސާބެވެ. އެހެން ނަމަވެސް، އެއީ ރަނގަޅު ގޮތެއް ނޫނެވެ. އަދި ކިއެއް، އެއީ ޝައިޠާނާ ބޭނުންވާ ގޮތް ވެސް މެއެވެ. މި ކަމަށް އޮތް ޙައްލަކީ، ތައުބާވެ އަލުން އާ ޢަޒުމަކާ އެކީ ކުރިއަށް ދިއުމެވެ. އެއް ހާސް ފަހަރު ފާފައަށް އަރައިގަނެވުނު ކަމުގައި ވިޔަސްމެއެވެ. އަހުރެމެންގެ މައްޗަށް އޮތީ މަރާ ބައްދަލު ވަންދެން ތައުބާވެ މިފަދައިން ކުރިއަށް ދިއުމެވެ. އުންމީދު ކަނޑައިލުމެއް ނުވެއެވެ.

އެކީއެކަށް ކުށްފާފަކުރުން އިންސާނަކަށް ދޫކޮށްލެވިދާނެބާ؟ ފަހަރުގައި މި ކަން ހާސިލުކުރުމަށް ޓަކައި އަޅުކަމާއި އިޢުތިކާފުގައި މީހަކު ވަގުތުތައް ހޭދަކޮށްފާނެއެވެ. އަދި އުރެދުންތަކަށް ވާސިލުވެވެން އޮތް ހުރިހާ ދޮރެއް ވެސް ބަންދުކޮށްފާނެއެވެ. މިއީ ޚާއްޞަކޮށް ރަމަޟާންމަހު ކުރުން އެދެވިގެންވާ ކަމެކެވެ. މިފަދައިން ކަންތައްކުރާ މީހާ، ސަމާލުވާން ޖެހޭ އެކައްޗަކީ އޭނާގެ ހިތެވެ. އެއީ، އޭނާގެ ހިތަށް އަމިއްލަ ނަފުސާމެދު ޢަޖާއިބުވުމުގެ އިޙުސާސް ވަނަ ނުދިނުމަށެވެ. މީގެ އެއް މިސާލަކީ އެހެން މުސްލިމުންނަށް ވުރެން ތިމަންނާ ހެޔޮވެގެން ވާ ކަމަށް ދެކޭދެކުމެވެ. އަދި މީގެ އެންމެ ނުރައްކާ ދަރަޖައަކީ، ތިމަންނާ ކުރާ ހެޔޮ ޢަމަލުތަކުގެ ސަބަބުން ﷲގެ ހަޟްރަތުން އެއްޗެއް ޙައްޤުވެގެންވާ ކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވުމެވެ. މިއީ މުއުމިނުންގެ ސިފައެއް ނޫނެވެ. މުއުމިނުންގެ ސިފައަކީ މަތިވެރިވަންތަ ﷲއަށް ބިރުވެތިވެ، މޮޅިވެރިކަމާއި އުންމީދުގައި އެއިލާހަށް ދެންނެވުމެވެ.

ކިބުރުވެރި އަޅުވެރިޔަކަށްވުރެ ޣާފިލުކަމާ އެކު ﷲއަށް އުރެދެވުނީތީ އެ ކަމާ ހިތާމަކުރާ ފާފަވެރިޔާ، މާ ހެޔޮވެގެން ވެއެވެ. ދަންނައެވެ! ﷲ تعالى އަހުރެމެންގެ ކިބައިގައި ޣާފިލުކަން ލައްވަވައިފައި ވަނީ އެއިލާހުގެ ރަޙުމަތްފުޅުގެ ތަނަވަސްކަމުންނެވެ. އެހެނީ، އަހުރެމެނަށް ކުށްފާފަނުކުރެވޭ ނަމަ، މޮޅިވެރިކަމާ އެކު ނަމާދު ނުކުރެވުނީހެވެ. އަދި އަޅުކަމުގެ ތެރޭގައި ލޮލުން ކަރުނަ ވެސް ނުފޭބީހެވެ. ނަބިއްޔާ صَلَّىٰ اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. "لَوْلَا أَنَّكُمْ تُذْنِبُونَ، لَخَلَقَ اللَّهُ خَلْقًا يُذْنِبُونَ يَغْفِرُ لَهُمْ" (صحيح مسلم: 2748) މާނައީ: "ތިޔަބައިމީހުން ފާފަކުރުން (އެކީއެކަށް) ދޫކޮށްލައިފި ކަމުގައި ވާ ނަމަ، ފާފަކުރާނެ ބަޔަކު ﷲ ޚަލްޤުކުރައްވާނެތެވެ. އަދި އެއިލާހު އެ ބައެއްގެ ފާފަ ފުއްސަވައިދެއްވާނެއެވެ." އެހެނީ، އެއިލާހަކީ ޢަފޫކޮށް ދެއްވުމަށް ލޯބިވެވޮޑިގަންނަވާ އިލާހެވެ.

ދެންފަހެ، އިންސާނާގެ މި އުނިކަމާ އެކު ވެސް، މާތް ﷲވަނީ އެންމެހާ ޚަލްޤުތަކުންގެ މައްޗަށް އިންސާނާ މަތިވެރި ކުރައްވައިފައެވެ. އާދަމްގެފާނަށް ސަޖިދަކުރުމަށް، އެއިލާހު މަލާއިކަތުންނަށް އަމުރުކުރެއްވިއެވެ. މަލާއިކަތުންނީ ކުށްފާފަތަކުން ޠާހިރުވެގެންވާ ބައެއް ކަމުގައި ވީހިނދު ވެސް މެއެވެ. ޝެއިޚު ޠަރީފީ ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. "ކުށެއްގެ މިސާލަކީ ނިތުގައި ވާ ކަޅުތިލައިގެ މިސާލެވެ. އެއީ ކުޑަކުޑަ ކަޅުތިލައެއް ކަމުގައި ވާ ނަމަ، އޭގެން މޫނުމަތި ޒީނަތްތެރި ކުރުވައެވެ. އެ ކަޅުތިލަ (ލައްގަނޑެއް ފަދައިން) ބޮޑުވެގެންވާ ނަމަ، އޭގެން މޫނުމަތި ހުތުރު ކުރުވައެވެ. ފަހެ، އިންސާނާ އުފައްދަވައިފައިވަނީކުށްކުރެވޭމީހެއްގެގޮތުގައެވެ."އޭގެތެރެއިންއެންމެހެޔޮބަޔަކީތައުބާވާމީހުންނެވެ. އެހެންކަމުން އިންސާނާގެ އުނިކަމުގައި އޭނާގެ ރީތިކަންވެއެވެ.

މިއީ ދީނުގެމަގު 269ވަނަ ނަންބަރުގައި خَلَفْ عَبْدُالله سَاعِد ލިޔުއްވައޮފައި އޮތް ލިޔުއްވުމެކެވެ.